Akumulator wapniowy Ca/Ca - co to znaczy i jak go ładować

Akumulator wapniowy Ca/Ca to klasyczny akumulator kwasowo-ołowiowy, w którym kratki obu płyt, dodatnich i ujemnych, wykonano ze stopu ołowiu z wapniem. Dzięki temu traci bardzo mało wody i jest bezobsługowy, ale wymaga ładowania wyższym napięciem i źle znosi głębokie rozładowanie.

Co znaczy oznaczenie Ca/Ca

Zapis Ca/Ca (czasem "CaCa", "Ca-Ca" albo "wapniowo-wapniowy") mówi, z jakiego stopu są kratki płyt: pierwsza część dotyczy płyt dodatnich, druga ujemnych. "Ca" to symbol chemiczny wapnia. Nie znaczy to, że akumulator jest z wapnia - nadal ma płyty z ołowiu i elektrolit z kwasu siarkowego. Wapń jest tylko dodatkiem do stopu, zastępującym antymon stosowany w starszych akumulatorach.

Akumulator "srebrowo-wapniowy" to więc odmiana Ca/Ca, w której do stopu płyt dodatnich dodano trochę srebra, żeby kratki wolniej korodowały w upale pod maską.

Wapniowy czy kwasowy?

To częste pytanie, ale źle postawione: akumulator wapniowy jest kwasowy. Wapniowy, obsługowy z antymonem, EFB i AGM to wszystko akumulatory kwasowo-ołowiowe. Różnica dotyczy stopu kratek, a nie elektrolitu - więcej o samej technologii przeczytasz w tekście o akumulatorze kwasowo-ołowiowym. Większość klasycznych akumulatorów samochodowych SLI sprzedawanych dziś do aut bez start-stop to właśnie akumulatory Ca/Ca. Także EFB opiera się zwykle na stopach wapniowych.

Zalety i wady akumulatora wapniowego

• Bardzo mały ubytek wody - przez cały okres eksploatacji nie trzeba nic dolewać.
• Niskie samorozładowanie - na postoju traci ładunek wolniej niż akumulator z antymonem.
• Dobry prąd rozruchowy i stabilne parametry przez większą część życia.
• Zamknięta pokrywa z labiryntem, która zawraca skropliny i ogranicza wycieki.
• Źle znosi głębokie rozładowanie - po kilku rozładowaniach do zera wyraźnie traci pojemność.
• Potrzebuje wyższego napięcia ładowania; stary prostownik lub słabe ładowanie w aucie może go stale niedoładowywać.
• W wersji bez korków wody nie uzupełnisz, więc przeładowanie skraca mu życie bezpowrotnie.
• Nie zastąpi EFB ani AGM w aucie ze start-stop.

Jak ładować akumulator wapniowy Ca/Ca

Akumulator Ca/Ca potrzebuje napięcia końcowego ok. 14,7-14,8 V (dokładną wartość podaje producent). Zwykły prostownik o niższym napięciu nie naładuje go do pełna, a stary prostownik transformatorowy bez automatyki łatwo go przeładuje.

1. Wybierz ładowarkę automatyczną z trybem "Ca/Ca" lub z podwyższonym napięciem (często oznaczonym "+" albo "14,7 V").
2. Ustaw prąd ok. 10% pojemności, czyli 6 A dla akumulatora 60 Ah.
3. Podłącz czerwony krokodylek do plusa, czarny do minusa lub masy nadwozia, potem włącz ładowarkę do sieci.
4. Poczekaj, aż ładowarka zasygnalizuje koniec i przejdzie w podtrzymanie.
5. Po kilku godzinach zmierz napięcie spoczynkowe. Naładowany akumulator ma ok. 12,6-12,8 V.

Wiele akumulatorów Ca/Ca ma we wzierniku "magiczne oko": zielony kolor oznacza zwykle naładowanie, ciemny - potrzebę doładowania, a jasny lub żółty - zbyt niski poziom elektrolitu. Wziernik pokazuje stan tylko jednej celi, więc multimetr jest pewniejszy. Pełną instrukcję z napięciami dla innych typów znajdziesz w poradniku jak ładować akumulator bezobsługowy i obsługowy.

Akumulator wapniowy - opinie i trwałość

Dobrze dobrany i regularnie ładowany akumulator Ca/Ca wytrzymuje w samochodzie zwykle 4-6 lat. Złe opinie biorą się najczęściej z dwóch sytuacji: z auta, które jeździ tylko na krótkich trasach i nigdy nie doładuje akumulatora do pełna, oraz z kilku głębokich rozładowań, np. po zostawionych na noc światłach. W obu przypadkach winne jest użytkowanie, a nie sama technologia. Pomaga doładowanie ładowarką co kilka tygodni, gdy auto jeździ tylko po mieście, i sprawdzenie, czy w aucie nic nie pobiera prądu na postoju. Jeśli masz starszy samochód z niższym napięciem ładowania, rozważ akumulator obsługowy (hybrydowy Sb/Ca), który lepiej znosi takie warunki. Jeśli auto długo stoi, zostań przy Ca/Ca i podłącz ładowarkę z trybem podtrzymania, a przy jeździe głównie na krótkich trasach rozważ EFB.

Akumulator wapniowy zimą

Mróz zmniejsza pojemność dostępną przy rozruchu, a zimny olej stawia większy opór rozrusznikowi, więc słaby akumulator ujawnia się w pierwsze mroźne poranki. W akumulatorze Ca/Ca ważne jest też to, że elektrolit rozładowanego akumulatora ma mniej kwasu, a więcej wody i zamarza w znacznie wyższej temperaturze niż w naładowanym. Zamarznięty akumulator może pęknąć i nie wolno go ładować ani uruchamiać nim auta, zanim nie rozmrozi się w temperaturze pokojowej. Dlatego przed zimą sprawdź napięcie spoczynkowe i, jeśli jest poniżej ok. 12,4 V, doładuj go ładowarką z trybem Ca/Ca.

Jak rozpoznać akumulator wapniowy

• Na etykiecie widnieje "Ca/Ca", "Calcium", "Ca-Ca" lub "wapniowy".
• Pokrywa jest gładka, bez odkręcanych korków (choć zdarzają się wersje Ca/Ca z korkami).
• W opisie jest "bezobsługowy" (maintenance free, MF).
• Nie ma oznaczeń "EFB" ani "AGM" - to osobne technologie.

Przykładowe akumulatory Ca/Ca

Klasyczne akumulatory SLI do aut bez start-stop to dziś w większości akumulatory wapniowe - sprawdź technologię w opisie produktu. Przykładowe oferty 60-62 Ah:

i większe, 70-74 Ah, do mocniejszych silników benzynowych i mniejszych diesli:

Pojemność, prąd rozruchowy, wymiary i biegunowość dla swojego silnika sprawdzisz w doborze akumulatora po aucie.